Home » 2022 » januari

Maandelijkse archieven: januari 2022

Steeds meer ziektes afkomstig van dieren

Door toedoen van de mens zal een infectieoversprong van dier naar mens steeds vaker voorkomen. Vooral het verstoren van eco-systemen en de klimaatverandering lijken een grote rol te spelen.

In de afgelopen decennia waren vrijwel alle nieuwe ziekten zoönosen. Dat zijn infectieziekten die worden overgedragen van dier op mens. Geschat wordt dat het bij 60 procent van de infectieziekten gaat om een zoönose.

Voorbeelden hiervan zijn aids/hiv, ebola, SARS, MERS en nu Covid-19. Ze zijn aan te vullen met talloze ziekten uit oude tijden, zoals pest, tyfus en gele koorts. Maar ook met recentere ziekten, waaronder influenza, hondsdolheid, lyme, gekkekoeienziekte (BSE), salmonella, MRSA en Q-koorts.

Zoönosen kostten miljoenen mensen het leven. Aan de pest of zwarte dood (1347-1352) stierven 75 tot 200 miljoen mensen, aan de Spaanse griep (1918-1920) 50 tot 70 miljoen. Aids/hiv eiste 38 miljoen mensenlevens en Covid-19 tot dusver 5,5 miljoen. Wie denkt dan niet aan wat Johannes optekende: „En hun werd macht gegeven om te doden tot het vierde deel der aarde, met zwaard en met honger en met de dood en door de wilde beesten der aarde” (Openbaring 6:8).

De bronnen van zoönosen zijn vooral in het wild levende dieren. Geschat wordt dat alleen al in zoogdieren meer dan 300.000 soorten virussen leven. Slechts een gedeelte hiervan is ontdekt. (De bacteriën, parasieten en schimmels laten we nu buiten beschouwing.)

Een virus wordt schadelijk voor de mens als het (eventueel via een tussengastheer) uit zijn reservoir ontsnapt. Een van de belangrijkste reservoirs in de natuur wordt gevormd door vleermuizen. Het is de meest diverse en grootste groep onder de zoogdiersoorten. Ze leven sociaal in grote kolonies en leggen grote afstanden af. Het SARS-CoV-2-virus, de veroorzaker van Covid-19, is zo’n virus. Het is afkomstig van de hoefijzervleermuis en had mogelijk als tussengastheer de civetkat. Beide werden als ”bush meat” voor menselijke consumptie verhandeld op de wildedierenmarkt in Wuhan. „En van het gevogelte zult gij deze verfoeien, zij zullen niet gegeten worden, zij zullen een verfoeisel zijn…” (Leviticus 11:13).

Luchtverontreiniging

Er valt echter meer over te zeggen. Door het op grote schaal verstoren van ecosystemen door ontbossing in een catastrofaal tempo moeten dieren en virussen die waren ingebed in regenwouden zoeken naar nieuwe gastheren. Vaak zijn dat mensen, en daarvan zijn er 7,6 miljard…

Sommigen van die gastheren zijn straatarm en voeden zich met potentieel besmet voedsel. Anderen zijn rijk en reizen de wereld rond naar vakantieoorden en dichtbewoonde steden. Virussen kunnen zich niet voortbewegen; ze kunnen wel meeliften en meereizen, desnoods binnen een etmaal de wereld rond. Ze liften ook mee op de fijnstofpartikels die we door onze luchtverontreiniging in de eens zo zuivere lucht brengen.

Veel is nog onduidelijk, maar zeker is dat klimaatverandering een grote rol speelt. Wetenschappers concludeerden in het vakblad Science dat van de 40.000 onderzochte soorten ongeveer de helft zich uit de oorspronkelijke habitat (leefomgeving) aan het verplaatsen is. Een infectieoversprong van dier naar mens zal daardoor in de toekomst steeds vaker voorkomen. Alles door toedoen van de mens.

Verlossing

Het schepsel zucht. Maar het verwacht met opgestoken hoofd de openbaring der kinderen Gods, opdat het „zal vrijgemaakt worden van de dienstbaarheid der verderfenis” (Romeinen 8:19 en 21). Kanttekening 60 zegt bij dit Bijbelgedeelte: „…omdat God deze algemene verlossing des schepsels van het verderf en misbruik des mensen beloofd heeft, waar de engelen en heilige zielen naar verlangen.”

Dit artikel is met toestemming van de auteur overgenomen uit het Reformatorisch Dagblad. De volledige bronvermelding luidt: Baan, J.H., 2022, Steeds meer ziektes afkomstig van dieren, Reformatorisch Dagblad 51 (250): 26 (artikel).

Geboorteakte van Aaldert Marius van Meerten (1905-1934)

Geboorteakte van Aaldert Marius van Meerten (1905-1934) uit de Burgerlijke Stand van de Gemeente Lienden.

Hierboven wordt de geboorteakte van Aaldert Marius van Meerten (1905-1934) weergegeven.1 Op 16 maart 1905 deed Arie van Meerten (1862-1964) voor de Burgerlijke Stand in de Gemeente Lienden aangifte van de geboorte van een zoon. Arie was drie en veertig jaar oud en arbeider van beroep. Hij gaf aan dat zijn echtgenote Maartje Maria van Eck (1864-1931) bevallen is van een zoon. Maartje Maria was zonder beroep en woonachtig in Lienden. Aaldert Marius werd geboren op 15 maart 1905 om drie uur in de middag. Arie had twee getuigen meegebracht: (1) Willem van Ommeren (1882-1958), drie en twintig jaar oud en landbouwer van beroep, en (2) Jacobus Philip van der Ros (1867-1931), zeven en dertig jaar oud en ambtenaar ter secretarie. Uit de genealogische gegevens weten we dat Aaldert Marius op 15 mei 1931 in het huwelijk trad met Krijntje Adriaantje van Neerbos (1908-?). Aaldert Marius overleed op 20 maart 1934 te Kesteren.2

Voetnoten

Overlijdensakte van Margje Maria van Meerten (1931-1932)

Overlijdensakte van Margje Maria van Meerten (1931-1932) uit de Burgerlijke Stand van de Gemeente Kesteren.

Hierboven wordt de overlijdensakte van Margje Maria van Meerten (1931-1932) weergegeven.1 Op 14 oktober 1934 deed Krijntje Adriaantje van Neerbos (1909-?) aangifte van het overlijden van haar dochter. Krijntje Adriaantje was twee en twintig jaar oud en zonder beroep. Ze deed de aangifte samen met Arend Arends (1883-1956), negen en veertig jaar oud en gemeentebode van beroep. Beiden verklaarden dat Margje Maria op 13 oktober 1932 om tien uur in de ochtend in de leeftijd van 1 jaar is overleden.2 Ze woonde in een huis in wijk K nummer 264. De vader van Margje Maria was Aaldert Marius van Meerten (1905-1934).

Voetnoten

Feedback & Vragen 2022: Doet Andrews aan ‘quote mining’?

Deze maand kwam er via de Facebookpagina van Jan van Meerten kritiek op de video van prof. dr. Edgar Andrews over de vraag of wij ons brein zijn.1 Volgens de criticus doet prof. Andrews aan quote mining.2 Andrews beantwoordt hieronder deze kritiek.

Alle citaten horen in feite thuis in de categorie ‘quote minen‘ omdat dit simpelweg ‘selectief’ betekent, en alle citaten worden per definitie uit een grotere tekst geselecteerd. Wat van belang is bij dat selecteren zijn de volgende punten:

  1. Is het citaat correct weergegeven? Oftewel: gebruikte de geciteerde persoon die woorden op exact dezelfde wijze als ze geciteerd zijn?
  2. Wordt het citaat zodanig uit de context gehaald dat de betekenis van het citaat verandert? Bijvoorbeeld: de geciteerde persoon kan iemand anders citeren waarmee hij het oneens is zodat je met het citaat een argument kunt weerleggen.
  3. Een beschuldiging van ‘quote minen‘ met zijn negatieve bijbetekenis, moet aantonen dat het citaat een of meer van bovengenoemde fouten bevat.
  4. Het is echter géén ‘quote mining‘ als de persoon zichzelf elders over het onderwerp tegenspreekt, of na verloop van tijd van mening verandert. Dit is omdat de auteur op het moment dat hij het geciteerde stuk schreef, op dat moment echt geloofde in de mening die in het citaat wordt weergegeven. Hier zijn vele voorbeelden van in allerlei vormen van literatuur. Bijvoorbeeld: Einstein stond er bekend om dat hij op verschillende momenten tegenover verschillende mensen tegenstrijdige beweringen deed over zijn religieuze overtuigingen.

Voetnoten

‘Wat is de mens?’ (6) – Prof. dr. Edgar Andrews over buitenaards leven

In 2018 was prof. dr. Edgar Andrews te gast op ‘De Bronckhorsthoeve’ in het Gelderse Brummen. Hij sprak daar over zijn verschenen boek ‘Wat is de mens?’. Voorafgaande aan de boekpresentatie werden hem een zevental vragen voorgelegd. Dit is op video opgenomen door Geloofstoerusting. Vandaag het zesde deel. Veel zegen bij het kijken en luisteren.

Programma van het congres ‘Bijbel en Wetenschap’ op 22 oktober 2022 bekend – Komt of kijkt u ook (mee)? – Voorwoord nieuwsbrief d.d. 29-1-2022

De eerste maand van 2022 is al weer bijna voorbij. In deze eerste maand van het nieuwe jaar is er al weer veel gebeurd. Met Fundamentum hebben we ook niet stilgezeten. Het programma voor het najaarscongres van 2022 is al bekend. Met theologie, astronomie, geologie en biologie zijn de grotendeels natuurwetenschappelijke vakgebieden goed vertegenwoordigd. U kunt uzelf hier aanmelden. In dit voorwoord volg een korte beschrijving van het programma. Misschien herinnert u zich het congres van afgelopen zomer, 26 juni 2021, nog wel. Mocht u deze gemist hebben dan is dit congres hier terug te kijken. Vandaag een korte nieuwsbrief, komende maand hopen wij u meer informatie over thema’s die raakvlakken hebben met geloof, apologetiek en wetenschap met u te delen.



Programma van het congres

Na de opening door Jan van Meerten, spreekt classicus en nieuwtestamenticus dr. Benno Zuiddam over schriftgezag bij de vroege kerk. Na deze theologisch-historische lezing spreekt de sterrenkundige dr. Peter Korevaar over onze wonderlijk geschapen aarde. Na ongeveer een uur neemt fysisch geograaf drs. Hans Hoogerduijn het sprekersstokje over en zal een geologisch model voor de aardgeschiedenis ontvouwen. Dan houden we etenspauze. Na de pauze spreekt fytopatholoog dr. ir. Gert Kema over de rol van schimmels in Gods schepping. Moleculair bioloog dr. Peter Borger spreekt over baranomen en soortvorming. De dag wordt afgesloten met een lezing van de technisch chemicus dr. ir. Gijsbert Korevaar, hij zal met ons nadenken over scheppingsgeloof en rentmeesterschap. In de avond zijn er nog twee Engelstalige toetjes. De eerste lezing wordt gegeven door bioloog en biochemicus dr. Todd Wood. Hij spreekt over een creationistisch biosystematisch model: baraminologie. De tweede avondlezing is van paleontoloog dr. Matt McLain. Hij spreekt over een lastig te verklaren punt voor creationisten: de zoogdierachtige reptielen. We focussen op een hybride congres. Bij het aanmelden kunt u kiezen of u als bezoeker aanwezig wilt zijn (daarvoor wordt een entree gevraagd van 10 euro) of dat u mee wilt doen met de livestream. Het aanwezig zijn geldt alleen voor het dagprogramma, maar niet voor het avondprogramma. Deze lezingen worden opgenomen en deze kunt u thuis op de bank bekijken. Er zijn al een tiental aanmeldingen binnen. Over de locatie zijn we nog in onderhandeling.

Beraadtermijn

Afgelopen week is er gedebatteerd over de afschaffing van een verplichte beraadtermijn van vijf dagen voorafgaande aan een abortus. Op de website ‘Oorsprong’ deelden wij diverse artikelen die eerder als opiniestukken in kranten zijn verschenen. Het eerste artikel was van de senator mr. Diederik van Dijk. Het beraadtermijn helpt moeder en kind. Twee huisartsen schreven een artikel dat de afschaffing van het beraadtermijn een verlies voor iedereen is. Arthur Alderliesten, directeur van stichting Schreeuw om Leven, bidt om een wonder dat dit wetsvoorstel het niet zal halen. Tijdens het debat, dat waardig verliep, besprak dr. Pepijn van Houwelingen (Forum voor Democratie) de idee voor het terugschroeven van de abortusgrens naar 18 weken, op onze website verscheen onlangs een artikel over deze kwestie. We mogen deze medisch-ethische kwestie niet uit het oog verliezen. 

Besloten geologiebijeenkomst

Op 19 november 2022 D.V. organiseren wij een besloten geologiebijeenkomst voor creationistische experts in de geologie en aanverwante vakgebieden om na te denken over een Bijbelse chronologie én catastrofisme. De onderwerpen zijn hier te vinden en aanmelden voor deze besloten bijeenkomst kan op dezelfde pagina. De e-mail ter uitnodiging voor deze bijeenkomst is hier na te lezen. Bent u van harte overtuigd van het klassieke scheppingsgeloof en wilt u graag meedenken? Dan is deze bijeenkomst een aanrader. Mocht u verhinderd zijn maar wel graag willen meedenken dan kunt u uzelf ook aanmelden. De locatie is nog niet bekend.

Zoogdiergebrom in Dinoland

Jan van Meerten is columnist voor het blad Om Sions Wil. Deze maand schreef hij een column met als titel ‘Zoogdiergebrom in Dinoland‘. Deze column gaat over het vermeend ontbreken van grotere zoogdieren in de dinoleefgebieden. Maar steeds meer wordt deze gedachte ontkracht door vondsten wereldwijd. De column is hier te lezen. Vorig jaar verschenen ook vijf columns in dit reformatorische gezinstijdschrift, deze columns zijn hier onderaan de pagina te raadplegen.

Plannen voor 2022

Het is door alle drukte nog niet gelukt om de plannen voor 2022 netjes uit te werken in een jaarplan. We hopen dat dit jaarplan eind februari gereed is. Mocht u willen weten wat de plannen zijn, in de vorige nieuwsbrief werd al een tipje van de sluier opgelicht. In ieder geval maakten we deze maand melding van het verschijnen van een bundel over geloof en wetenschap dit jaar. Informatie daarover is hier te vinden.

Nuttige artikelen

Tenslotte hebben we hieronder nog een vijftal, in onze ogen nuttige, artikelen voor u uitgelicht:

  1. Wat Exodus 21:22 ons vertelt over abortus (Chris Develing)
  2. Maak de dinopuzzel – Tafels oefenen met dino’s (Jan van Meerten)
  3. Lees boek van natuur met geopende Bijbel (dr. Benno Zuiddam)
  4. ‘Wonders without Number’ – Coconino Sandstone: het ontstaan van de zandduinen van de Grand Canyon (Jan van Meerten vat interview met dr. John Whitmore samen)
  5. Scheppingsgedachte uit klas bannen zet leerlingen op dwaalspoor (dr. Hans Degens en Jan van Meerten)

Op vrijdag 25 maart 2022 D.V. verschijnt de volgende nieuwsbrief.

Uitgelicht! – Arthur Alderliesten over de afschaffing van de bedenktijd van abortus

Gisteren was er een debat over de afschaffing van een verplicht beraadtermijn van vijf dagen. Op 26 januari was Arthur Alderliesten, directeur van Schreeuw om Leven, te gast bij Uitgelicht! van Family7. Hieronder is deze uitzending terug te kijken. Het gesprek over het beraadtermijn begint op 4:30 en duurt ongeveer 10 minuten. Arthur Alderliesten: “Die bedenktijd is zó belangrijk. Als dit wordt afgeschaft wordt ook de druk op vrouwen groter om gelijk een abortus te ondergaan.”

Genesis deel 12: Na de vloed – Bioloog Kees Fieggen houdt een bijbelstudie over het eerste Bijbelboek

Genesis, hoe alles begon. Bioloog ir. Kees Fieggen houdt een bijbelstudie over Genesis. Vandaag het twaalfde deel: Na de vloed. De video duurt ruim 23 minuten. Volgende week vrijdag het dertiende deel. Veel zegen bij het kijken!

Afschaffing beraadtermijn abortus verlies voor iedereen

Dit artikel is samen met drs. Aart van Wolfswinkel geschreven.

Donderdag debatteert de Tweede Kamer over het wetsvoorstel tot het afschaffen van de verplichte minimale beraadtermijn van vijf dagen bij abortus. Een beslissing tot afschaffing zal nadelig zijn voor alle betrokkenen: de zwangere vrouw, de huisarts en het ongeboren leven.

De discussie over het wetsvoorstel tot afschaffing van de beraadtermijn bij abortus lijkt een gelopen race. Eerder gaf een Kamermeerderheid aan af te willen van deze termijn van vijf dagen die als verplichte bedenktijd dient tussen het eerste gesprek met de arts en de abortus. Het is tragisch dat deze in het verleden zorgvuldig gekozen veiligheidsmaatregel uit de wet lijkt te gaan verdwijnen.

Allereerst voor de onbedoeld zwangere vrouw. Onverwacht wordt zij geconfronteerd met een zwangerschap. Haar wereld staat op zijn kop en veelal verkeert zij in een emotionele en onzekere situatie. Aandacht, luisteren en vragen stellen zijn dan van groot belang om tot een weloverwogen besluit te komen. Haastige en vooral op emotie genomen beslissingen roepen achteraf nogal eens spijt op. Bij een abortus gaat het om een zeer ingrijpende beslissing die onomkeerbaar is. Tijd voor afweging is dan zeer op zijn plaats.

Tijdens de laatste evaluatie van de Wet afbreking zwangerschap (2020) gaf 67 procent van de abortusartsen, gynaecologen en verpleegkundigen aan het ”eens” of ”helemaal eens” te zijn met de stelling dat de beraadtermijn een impulsieve beslissing voorkomt. Zou de mening van deze professionals niet veel zwaarder mogen meewegen?

Het argument uit dezelfde evaluatie dat de beraadtermijn een sta-in-de-weg zou zijn voor bijvoorbeeld medicamenteuze zwangerschapsafbreking bij negen weken snijdt onvoldoende hout. Uitvoerige cijfers ontbreken. Het kan niet zo zijn dat op basis van deze beperkte data over een zeer kleine groep een zorgvuldigheidswaarborg voor enkele tienduizenden vrouwen die jaarlijks onbedoeld zwanger raken, wordt weggenomen.

Onder druk

Daarnaast is afschaffing van de beraadtermijn niet goed voor de huisarts. De meeste abortussen in Nederland vinden plaats na verwijzing door de huisarts. Een op de zes vrouwen twijfelt over haar keuze bij haar eerste bezoek aan de huisarts, blijkt uit onderzoek uit 2014. Van hen die aanvankelijk abortus willen, kiest uiteindelijk 7 procent ervoor om toch de zwangerschap uit te dragen. Er is tijd nodig om aandacht te geven aan de sociale context, de aard van de nood van de vrouw, de rol van de partner en alternatieven. Afschaffing van de beraadtermijn zet het proces van zorgvuldige begeleiding door huisartsen en andere zorgverleners onder druk.

Ten slotte is afschaffing van de beraadtermijn schadelijk voor het ongeboren leven. De Wet afbreking zwangerschap die in 1984 van kracht werd, beoogde een balans te vinden tussen de rechtsbescherming van ongeboren menselijk leven en het recht van de vrouw op afbreking van haar ongewenste zwangerschap. Een van de redenen om te voorkomen dat beginnend leven overhaast en ondoordacht zou worden afgebroken, was de instelling van een beraadtermijn. Bij afschaffing daarvan slaat deze precaire balans door in de richting van de mogelijkheid tot afbreking ten koste van de bescherming van ongeboren leven. Een keuze in de richting van het recht van de sterkste.

Meerwaarde

In de spreekkamer ervaren we de meerwaarde van minimaal vijf dagen bedenktermijn. Een ideale tijdsspanne voor twee of meer gesprekken. Vrouwen waarderen deze zorgvuldige, persoonlijke begeleiding, ongeacht de uitkomst van het proces. Bij keuze tot afschaffing van de beraadtermijn bij abortus neemt ons parlement een beslissing die wij als huisartsen met hart voor onbedoeld zwangeren én het ongeboren leven zeer betreuren.

Dit artikel is met toestemming van de auteur overgenomen uit het Reformatorisch Dagblad. De volledige bronvermelding luidt: Groenenboom, E., Wolfswinkel, A. van, 2022, Afschaffing beraadtermijn abortus verlies voor iedereen, Reformatorisch Dagblad 51 (254): 27 (artikel).

Een beraadtermijn van vijf dagen bij abortus helpt moeder en kind

De beraadtermijn van vijf dagen bij abortus staat ter discussie. Maar een vaste bedenktijd schept duidelijkheid voor de vrouw en de arts.

“Bij abortus gaat het over nieuw, groeiend leven. Een kindje dat zich verder kan ontwikkelen, zolang het daar de tijd voor krijgt.” De man en vrouw op de afbeelding hebben niet de wens om een abortus te ondergaan en staan daarmee niet in relatie tot het onderwerp abortus of ongewenst zwanger. Bron: Pixabay.

De Nederlandse abortuswet biedt binnen de Europese Unie de minste bescherming aan het ongeboren leven. Tot 24 weken zwangerschap mag abortus worden gepleegd. Voor D66 is dit niet genoeg. Vandaag debatteert de Tweede Kamer over het wetsvoorstel van D66 over het afschaffen van de verplichte minimale beraadtermijn van vijf dagen bij abortus. De vaste beraadtermijn van vijf dagen moet vervangen worden door een flexibele bedenktijd, waarin vrouw en arts samen bepalen welke beraadtermijn passend is. Een slecht idee.

Balans

Abortus is niet hetzelfde als een kies trekken. Bij abortus gaat het over nieuw, groeiend leven. Een kindje dat zich verder kan ontwikkelen, zolang het daar de tijd voor krijgt. We hebben het ook over een situatie waarin een vrouw ongewenst zwanger is. In de abortuswet is er oog voor beide: het ongeboren menselijk leven beschermen én hulp bieden aan vrouwen die onbedoeld zwanger zijn, bijvoorbeeld via abortus. De waarde van het ongeboren leven wordt afgewogen tegen het recht van de vrouw om over haar eigen lichaam te beschikken. Bij het loslaten van de vaste beraadtermijn wordt deze balans in de wet verstoord.

De beraadtermijn dient ter bescherming van ongeboren leven. Maar ook vrouwen worden hiermee geholpen. Abortus is onomkeerbaar. Een vaste minimale termijn biedt de garantie dat een vrouw voldoende tijd krijgt om haar beslissing te overwegen. Dat is nodig, want een abortus heeft impact.

Het is bekend dat één op de drie vrouwen ernstig twijfelt over de keuze waar zij voor staat. Uit onderzoeken blijkt dat een vrouw, wanneer zij twijfels heeft over abortus, dit niet altijd laat merken aan een arts. Ook blijkt uit de Tweede evaluatie Wet afbreking zwangerschap dat hulpverleners de alternatieven van een abortus lang niet altijd bespreken.1 Met deze wetenschap is het ‘samen beslissen’ over welke duur van de bedenktijd passend is, een illusie. Een vaste bedenktijd schept duidelijkheid voor de vrouw en arts.

Druk

Eén op de tien vrouwen geeft aan dat abortus niet haar eigen keuze was, laat onderzoek van het Fiom, specialist op het gebied van ongewenste zwangerschap zien.2 Eén op de vijf vrouwen zegt dat zij het gevoel had grotendeels richting de keuze voor abortus gestuurd te zijn door mensen in haar omgeving. Juist voor deze vrouwen is een heldere, vaste beraadtermijn van belang om de begrippen ‘vrijwillig’ en ‘weloverwogen’ invulling te geven.

Uit de al eerder genoemde evaluatie van de abortuswet blijkt dat ruim tweederde van abortusartsen, gynaecologen en verpleegkundigen, maatschappelijk werkers en psychologen (overwegend) positief is over de beraadtermijn. Het voorkomt impulsieve beslissingen. Dit kan alleen als de beraadtermijn verplicht is, niet wanneer dezelfde vrouw (die potentieel een impulsieve beslissing neemt) meebeslist over de duur van de beraadtermijn.

In een peiling van Fiom onder vrouwen met een abortuservaring gaf 71 procent aan dat zij de beraadtermijn nuttig vond. Uit recent onderzoek van DirectResearch in opdracht van de NPV blijkt dat een ruime meerderheid van de Nederlanders de verplichte beraadtermijn steunt.3

Er is geen reden om de vaste beraadtermijn te schrappen. Ik hoop dat de Tweede Kamer de zorg voor moeder én kind vooropzet en dit zwaarder weegt dan de ideologische drijfveer om abortus zonder rem mogelijk te maken. Deze duidelijkheid is ook juridisch van belang, omdat het toetsen en handhaven van een onbepaalde norm ondoenlijk is.

Dit artikel is met toestemming van de auteur overgenomen uit het Nederlands Dagblad. De volledige bronvermelding luidt: Dijk, D.J.H. van, 2022, Een beraadtermijn van vijf dagen bij abortus helpt moeder en kind, Nederlands Dagblad 78 (20966): 14 (artikel).

Voetnoten