Home » 2021

Jaarlijks archief: 2021

Een dringend gebed om het herstel van de kerk

Toen ik als eenvoudige rechtzinnige hervormde op de middelbare school zat, die toentertijd werd gedomineerd door de Gereformeerde Kerken in Nederland, werd mij regelmatig te verstaan gegeven, dat mijn kerk vrijzinnigen kende en dat er geen tucht was. De gereformeerden van de zojuist genoemde kerk waren de ‘beati possidentes’, de gelukkige bezitters. Zij hadden in godsdienstig opzicht alles dik voor elkaar. Hoe anders zou het aflopen! De in een vorige bijdrage genoemde prof. G.C. Berkouwer (1903–1996) was een theoloog van groot kaliber. Hij had nog meegewerkt aan de veroordeling van de latere vrijgemaakten, maar hij ging om. Hij, die eerst “nee” had gezegd tegen K. Barth, zei nu “ja”. Hij ging om van gereformeerd naar ethisch. Men mag ook zeggen midden-orthodox of de grote middenstroming in de huidige Protestantse Kerk in Nederland (PKN). Valt hier niet veel te leren? En is dit geen reden tot grote bezorgdheid?

Twee Christelijke Gereformeerde Kerken

De artikelenserie gaat over de Christelijke Gereformeerde Kerken (CGK) en komt dus ook terug in het volgende voorbeeld. Het is tegelijkertijd echter ook voor andere kerken bedoeld. In mijn jeugd waren er mensen die in de oude Nederlandse Hervormde Kerk aan de hand van bepaalde uitwendige zaken, zoals de liturgie, konden vertellen of een predikant gereformeerd, confessioneel, ethisch of vrijzinnig was.

Hieraan moest ik denken toen ik bij verschillende gelegenheden twee Christelijke Gereformeerde Kerken in mijn omgeving bezocht. In een Christelijke Gereformeerde Kerk een dorp verder zag ik de predikant en de andere ambtsdragers in zwart pak gekleed. In een Christelijke Gereformeerde Kerk een dorp verder in een andere richting zat bij een gastprediker de plaatselijke predikant in vrijetijdskleding in de kerk. Van de andere ambtsdragers had er één een niet-zwart pak aan, de rest vrijetijdskleding. Zou nu naar analogie van de oude Nederlandse Hervormde Kerk ook bij de Christelijke Gereformeerde Kerken verandering in uiterlijke kenmerken samengaan met verandering in inhoud van de prediking?

In de Christelijke Gereformeerde Kerken is er sprake van invloed van het wereldse gelijkheidsbeginsel. In alle opzichten moeten volgens dit beginsel man en vrouw gelijk zijn, dus —volgens sommige Christelijke Gereformeerde Kerken en personen — ook waar het gaat om de ambten en zelfs bij het huwelijk, dat burgerlijk nu tussen twee personen is.

Nu is er in Nederland vrijheid van meningsuiting. Men mag dus op correcte wijze zijn mening zeggen. Er is ook godsdienstvrijheid. Men mag dus ook nog een godsdienstige mening uitdragen. Dat er af en toe frictie is, daar is de overheid zelf schuldig aan. Tot aan de Franse Revolutie was het huwelijk een kerkelijke aangelegenheid, met een uitwijkmogelijkheid voor wie dat niet wilde. In het revolutionaire gedachtengoed is het huwelijk ontdaan van zijn godsdienstige kanten en een louter civielrechtelijke zaak geworden. De naam werd echter gehandhaafd.

Universiteit en kerk bij Voetius

De reeds eerder genoemde Gisbertus Voetius was hoogleraar aan de universiteit van Utrecht en tegelijk predikant in Utrecht. Hij leerde aan de universiteit en in de gemeente naar Schrift en belijdenis met de toepassing, dat ieder het gepredikte woord met zijn of haar geloofsbevinding mocht beamen: dus ja zeggen met zijn of haar hart. De wetenschap van Voetius is dus geen wereldse, neutrale wetenschap, maar een wetenschap die uitgaat van gereformeerde beginselen. Dat geldt niet slechts voor de theologische wetenschap, maar voor alle wetenschap. Die kan niet anders worden bedreven dan vanuit de drieslag van de Heidelbergse Catechismus: ellende, verlossing en dankbaarheid. Daarmee is geen oplossing voor vele problemen gegeven, maar wel het enige juiste uitgangspunt.

Zaaien en maaien

De reeds genoemde hoogleraar Berkouwer heeft een theologische omslag gemaakt en met hem de (toen gereformeerde) Vrije Universiteit in Amsterdam. Dat had grote gevolgen. De verlossing door Christus ging van tafel, want plaatsbekleding kon niet. Een theologisch opschuifproces begon.

Aan de Theologische Universiteit Apeldoorn (TUA) wordt al jaren aandacht aan de ethische theologie geschonken. Dat gaat uitwerking hebben op de studenten en op de kerk. Er wordt onderzoek gedaan naar theologie die de verzoening in Christus afwijst en er een ontmoetingspunt voor in de plaats stelt. Het gaat daarbij om een theologie die naar believen stukken van de Bijbel als mythe afdoet. Is het dan verbazingwekkend dat er binnen de Christelijke Gereformeerde Kerken een opschuiving gaande is?

Bijbelvervalsers

Nu zijn er wellicht ‘echte’ wetenschappers, die mij als ondeskundige oordeelsprofeet wegzetten. Laat ik dan eens professor Klaus Berger (1940–2020) noemen. Hij was hoogleraar in de theologie in Heidelberg. Hij was een groot wetenschapper, met name op het gebied van het Nieuwe Testament maar ook op andere gebieden. Ik was daar zelf getuige van toen ik zijn colleges in Leiden volgde, waar hij enkele jaren heeft gewerkt. Hij hoorde niet tot de gereformeerde gezindte. Berger beschouwde zichzelf als half-Luthers en half-rooms. Professor Berger heeft in verband met de Duitse Bijbelwetenschap een boek geschreven, waarvan de vertaalde titel luidt: ‘Bijbelvervalsers: Hoe wij om de Waarheid bedrogen worden’. Dat zijn niet mis te verstane woorden. Waarom zou men die niet, ook in Apeldoorn, ter harte nemen? Dat de Bijbel Gods heilig en onfeilbaar Woord is, dat moet onze overtuiging zijn, die ook in het theologisch onderwijs in praktijk moet worden gebracht.

Universiteit

De Theologische Universiteit Apeldoorn (TUA) is maar een heel kleine universiteit. Wil men dan wetenschappelijk wat betekenen, dan moet men zich op een zeer beperkt aantal onderwerpen concentreren. Daarbij geldt ook nog: schoenmaker blijf bij je leest. Het ligt veel meer voor de hand om gereformeerde onderwerpen te kiezen dan ethische theologie of erger te bedrijven. Bij dat gereformeerde onderwerp is het verstandig wereldwijd samenwerking met andere gereformeerde instituten te zoeken. De synode van de CGK heeft de TUA duidelijk een wenk gegeven door niet verder te willen met eenwording met de Theologische Universiteit Kampen (TU Kampen) van de Gereformeerde Kerken (vrijgemaakt). Het lijkt er nu op dat die wenk genegeerd is.

Prof. dr. A. Huijgen

Het levende bewijs van wat ik naar voren breng, is prof. dr. A. Huijgen. Aan zijn grote wetenschappelijke kwaliteiten twijfel ik niet, zoals al eerder gezegd. Dat hij zich bezighoudt met Calvijn, Schleiermacher en roomse Mariologie getuigt niet van veel onderzoeksbeleid. Zijn Schleiermacher en roomse Mariologie nu juist wat de CGK nodig hebben?

Vroomheid als ‘mantel der liefde’

Is versterking van gereformeerde leer en leven niet van veel groter belang? Professor Huijgen vestigt in zijn boek Lezen en laten lezen: Gelovig omgaan met de Bijbel de aandacht op persoonlijke vroomheid. Hij lijkt daarmee theologische tegenstellingen te willen overwinnen. Ik zeg niets kwaads over vroomheid, maar die is geen mantel der liefde om wezenlijk uiteenlopende leerstellige meningen te bedekken, laat staan een dekmantel voor leerafwijkingen. Ik herinner nog eens aan de ‘vrome Gunning’ met zijn leerafwijkingen. Bij persoonlijke vroomheid denk ik aan nadere reformatoren. Die namen zag ik niet in de literatuurlijst van laatstgenoemd boek, wel de namen van Bonhoeffer en Noordmans.

De in een vorige bijdrage genoemde midden-orthodoxe professor H. Berkhof kon qua voordracht prachtig preken. Hij geloofde echter niet in de goddelijke natuur van Christus, de opstanding van Christus en de Drie-eenheid. Hij was een groot theoloog, maar hij was geen geestelijke leidsman voor gereformeerden.

Gesprek?

In het Friesch Dagblad van vrijdag 17 september 2021 stelt professor Huijgen zich op als tegenstander van de ‘traditionalisten’. Die willen volgens hem ‘geen gesprek’. Huijgen wil zich ‘scherp’ gaan opstellen. Het kan geen kwaad zich te spiegelen aan het verleden. De raadpensionaris — te vergelijken met onze minister-president — Van Oldenbarnevelt vergaderde in de zeventiende eeuw vele ochtenden met remonstrantse en contra-remonstrantse predikanten om een bestuurlijke oplossing voor een theologisch geschil te bereiken. Dat lukte niet. In de vroegere Nederlandse Hervormde Kerk was de verhouding van de verschillende modaliteiten als schepen die elkaar in het donker passeerden. Is het gereformeerd, te leven in een kerk waar een spectrum aan geloofsvarianten is toegestaan, waaronder de gereformeerde, terwijl die laatste in de belijdenis is vastgelegd?

CGK op tweesprong

Het is de vraag of men zich binnen de synode van de CGK realiseert wat er in Apeldoorn gaande is. Die synode wil niet de weg van de TU Kampen inslaan. Echter, wat er in Apeldoorn gebeurt, is hetzelfde of erger. Uit Kampen heb ik nog nooit een lofzang op de kosmische betekenis van Maria gehoord, die elke rechtgeaarde roomse in dank kan aanvaarden. De CGK staan op een tweesprong. Willen zij gereformeerd blijven? Of gaat het de oude hervormde kant op? Dat laatste betekent dat de Bijbel niet meer Gods heilig en onfeilbaar Woord is en dat de gereformeerde belijdenis van haar kracht wordt ontdaan.

Zijn de ogen geopend?

De theologie is de ‘regina scientiarum’, de koningin der wetenschappen. Gaat het fout met de theologie, dan gaat het verkeerd met veel, ja met alles. Velen, ook buiten de CGK, delen zorgen over de vraag welke kant het opgaat met de CGK. Moge ons aller aanhoudende gebed zijn, dat het de kant van Schrift en belijdenis zal zijn. Ja, een gebed om het herstel van de kerk.

Tenslotte moet echt nog worden opgemerkt dat een ieder ook naar zijn eigen kerk moet kijken. Het gaat namelijk niet alleen om de CGK. Het gevaar van afglijden is overal aanwezig. Men dient dus niet slechts naar een ander te kijken, maar ook de hand in eigen boezem te steken.

© Gereformeerd Venster. Dit artikel is met toestemming overgenomen uit de digitale nieuwsbrief Gereformeerd Venster. Abonneren kan via info@gereformeerdvenster.nl of www.gereformeerdvenster.nl. Een abonnee op deze nieuwsbrief is gratis!

PERSBERICHT oktober 2021: Cursussen stichting ‘Godsvrucht en wetenschap’

We willen u in dit persbericht nader informeren over de voortgang van de cursussen. Zoals u op onze website godsvruchtenweteschap.nl kunt lezen worden in dit cursusjaar 2021/2022 de volgende cursussen gegeven:

  • Close reading van Ezechiël
  • Hermeneutiek
  • Inleiding in de Bijbelse theologie
  • Thema’s uit de geloofsleer

De cursussen Close reading van Ezechiël en Hermeneutiek worden nu gegeven. Er blijkt veel belangstelling voor te zijn. Voor de overige cursussen hebben zich al heel wat mensen aangemeld, maar meer aanmeldingen zijn nog mogelijk. Wat de cursus Close reading van Ezechiël betreft, is het gezien het karakter van de cursus, mogelijk ook tussentijds nog aan te sluiten.

De eerstvolgende cursus is Geloofsverantwoording in het voetspoor van Augustinus. Deze cursus start op D.V. 27 november. In deze cursus wordt uiteraard brede aandacht gegeven aan Augustinus. Vervolgens passeren mensen die zijn gedachtegoed hebben uitgedragen: Anselmus, Blaise Pascal, Cornelis van Til en Alvin Plantinga.

Geloofsverantwoording in het voetspoor van Augustinus

Augustinus is terecht de kerkvader van het Westen genoemd en heeft als geen ander de theologie en het geestelijke leven van de kerk van het Westen gestempeld. Zijn omvangrijkste werk De Stad van God (De Civitate Dei) is richtinggevend geweest in het denken over kerk en staat. Augustinus heeft geworsteld met de intellectuele houdbaarheid van het christelijk geloof.

Wat Augustinus onder andere zo interessant maakt, is dat hij met intellectuele vragen heeft geworsteld die telkens weer gesteld worden. Vragen van menige catechisanten blijken al door Augustinus gesteld te zijn en vervolgens ook beantwoord en vaak op een bevredigende wijze. Daartoe draagt ook zijn boek Belijdenissen bij. Hierin schrijft hij uitvoerig over zijn geestelijke ontwikkeling, ook hoe zijn bekering aanvankelijk meer van intellectuele aard was en later meer heeft doorgewerkt in zijn morele bekering.

Anselmus is een middeleeuws theoloog die heel welbewust in het spoor van Augustinus gaat. Hij leefde weer in en heel andere tijd, de tijd van de kruistochten. In de cursus wordt aandacht gegeven aan de verhouding tussen geloof en rede. De echte kennis is geloofskennis en dat vraagt om verdere doordenking. Welk begrip hebben wij van het bestaan van God en hoe wij alleen tot God kunnen naderen dan door een Middelaar. Dat alles komt o.m. aan de orde in het door hem geschreven boek Waarom God mens werd. In de cursus komt ook zijn boek Proslogion aan de orde, waarin Anselmus argument geeft voor het bestaan van God.

De zeventiende-eeuwse Fransman Blaise Pascal kunnen we als één van de grootste geestelijke zonen van Augustinus typeren. We maken in deze cursus kennis met de geleerde natuurkundige en wiskundige, die een plotselinge bekering meemaakte, altijd lid van de roomse kerk (jansenisme) is gebleven, die zich voor God geen genie wist, maar alleen een zondaar die op Christus alleen was aangewezen.

De Amerikanen Cornelius van Til (1895-1987) en Alvin Plantinga (1932-heden), die zoals hun namen laten zien beiden Nederlandse wortels hebben, kunnen beiden via Calvijn als erfgenamen van de augustijnse traditie over de verhouding van geloof en kennis worden gezien. Beiden zijn echt systematische denkers. De veelvormigheid van de gereformeerde traditie doen zij niet echt recht, omdat uitgebreid historisch onderzoek ontbreekt.

Elk op hun eigen wijze hebben zij inzichten uit de door Calvijn gestempelde erfenis van Augustinus verwerkt. Daarbij sluit Van Til in onderscheid met Plantinga ook zonder reserve aan bij de genadeleer van Calvijn. Plantinga gaat uit van de vrije wil en meent dat wij niet mogen spreken over de eenvoudigheid van God. Hoewel hij hierin een afwijkend standpunt inneemt t.o.v. de gereformeerde traditie, neemt dat niet weg dat wij zowel van hem als van Van Til het een en ander kunnen leren. Niet alleen Plantinga maar ook Van Til was feitelijk meer een filosoof dan een apologeet. Beiden hebben inzichten ontwikkelt die zeer vruchtbaar zijn voor de verantwoording en verdediging van het christelijk geloof.

Overige cursussen

De cursus ‘Inleiding in de Bijbelse theologie’ is in de eerste plaats bedoeld voor predikanten en leraren in het middelbare onderwijs die nageschoold willen worden. Anderen zijn overigens ook van harte welkom. Deze cursus wordt op donderdagmorgen gehouden. De eerste keer is D.V. donderdag 3 februari 2022. De laatste cursus ‘Thema’s uit de geloofsleer’ wordt volgend jaar op een viertal avonden in april en mei gegeven en is nadrukkelijk bedoeld voor elk geïnteresseerd gemeentelid.

Over drie seizoenen verspreid worden er elk jaar nieuwe cursussen aangeboden. Er is tot op zekere hoogte sprake van een lint, maar in principe is elke cursus een afzonderlijk geheel. Zonder een eerdere cursus gevolgd te hebben kan men aan cursussen die een volgend seizoen worden aangeboden met vrucht deelnemen. De cursussen worden gegeven in Gouda. De cursus Close reading van Ezechiël die een wat meer specialistisch karakter heeft, is gesplitst en wordt behalve in Gouda ook in Nunspeet gegeven.

Meer informatie is te vinden op de website: godsvruchtenweteschap.nl. Wie belangstelling heeft voor een van de cursussen of meer informatie wil, kan zich via de email dspdevries@solcon.nl wenden tot dr. P. de Vries. Inmiddels zijn er meerdere donaties ontvangen. Omdat de kosten de baten zullen overstijgen, zijn donaties – groot of klein – nog altijd van harte welkom. Het bankrekening nummer van onze stichting is NL24RABO0369683501. Het bestuur en dr. P. de Vries spreken de wens uit dat het werk van de stichting Godsvrucht en wetenschap tot zegen zal zijn. Dit in de overtuiging dat de Bijbel de stem is van de drie-enige God Die als de God van volkomen zaligheid is te belijden.

Vrije val en sexting – Bespreking van de young adultroman ‘Vrije val’

Het was maar één foto. Als ze het via Snapchat verstuurde, verdween die al na enkele seconden. Hoe verkeerd was het eigenlijk? Ineens wist ze wat ze zou doen. Ze zou een paar dagen wachten, dan kon ze er nog goed over nadenken én als ze het zou doen, dan zou het voor Leonard als een verrassing komen. Hoe langer ze erover nadacht, hoe enthousiaster ze werd. Leonard zou weten dat zij ontzettend veel van hem hield en als reactie daarop zou zijn liefde alleen maar sterker worden. Ook zou voor hen beiden nog duidelijker worden dat ze écht bij elkaar hoorden.

Vrije val

Mirjam Schipper heeft al enkele young adultromans op haar naam staan. De schrijfster weeft er elke keer weer een boodschap in die jongeren stilzet en laat nadenken. Dat is ook het geval bij het boek ‘Vrije val’. Het boek verscheen in 2018 bij uitgeverij De Banier. ‘Vrije val’ gaat over het fenomeen sexting bij jongeren. Sexting houdt in dat er seksueel getinte foto’s, video’s of berichten worden verzonden via de mobiel of andere media. De gevolgen hiervan zijn groot! Zeker als het de bedoeling was om de seksueel getinte foto als flitsbericht naar één persoon te sturen, maar dat deze uiteindelijk viral gaat. Ook hier geldt: bezint eer ge begint. Of liever: hou seksualiteit binnen het huwelijk (privé).1

Knap geschreven

Het boek is knap geschreven. ‘Vrije val’ is verdeeld in drie delen. Van het eerste deel is Bas de hoofdpersoon. Hij is verliefd op Lotte, maar Lotte lijkt zich voor hem af te sluiten. Wat is er met Lotte aan de hand? Dat wordt in het tweede deel duidelijk. Lotte is de hoofdpersoon van het tweede deel. Zij heeft aan het begin van dit deel verkering met Leonard. Leonard heeft een luisterend oor en troost in het verdriet dat Lotte heeft om het overlijden van haar broertje Marijn. Maar Leonard blijkt echter anders te zijn dan Lotte dacht. Hij wil dat de verkering spannender wordt en denkt aan seksualiteit voor het huwelijk. Lotte wil dat niet maar gaat mee in het ‘spel’ omdat ze bang is dat Leonard haar dumpt en wie heeft er dan nog oog voor haar verdriet. Ze gaat zelfs zover dat ze een naaktfoto deelt met haar vriend. Als Leonard steeds verder wil gaan klaagt haar geweten haar elke keer aan. Op een dag vertelt ze dat ze dit verder gaan niet (meer) wil. Leonard heeft een chantagemiddel achter de hand: als Lotte ooit aan anderen zal vertellen wat er gebeurd is dan zal hij (Leonard) de naaktfoto verspreiden via Social Media. Lotte is er stuk van! In het derde deel komt alles weer goed. Leonard ontloopt zijn straf niet. Lotte en Bas krijgen aan het eind van het boek verkering met elkaar. De gevolgen van het versturen van een enkele naaktfoto (sexting) zijn duidelijk merkbaar in het leven van Lotte. Ze kan deze ene daad nooit meer terugdraaien. Wil je weten hoe het hele verhaal gaat? Dan moet je het boek zelf maar lezen. Het boek is een aanrader voor jongeren vanaf 14 jaar.

Schepping

Aan het begin van het boek (blz. 14) wordt een gesprek beschreven aan de eettafel van Bas. De vader van Bas roept zijn gezin op om mensen lief te hebben zoals de Heere Jezus hen liefheeft. Zelfs onze vijand moeten we liefhebben. Waarom? ‘Die persoon is net zoals jij en ik gemaakt door de Heere God en daarom moeten we diegene liefhebben. Hoe moeilijk dat soms ook is.’ Heel goed dat er in het boek aandacht is voor dit soort geestelijke zaken en zo bijdraagt aan het burgerschap van christelijke jongeren.

Dit boek zal begin volgend jaar ook in onze webshop te koop aangeboden worden.

Deze bespreking is onderdeel van het project ‘Onderwijzen en opvoeden voor de toekomst – Leren over onze vroegste geschiedenis in 2021’. In de komende maanden zal dit project verder uitgekristalliseerd worden. Een dergelijk opvoedings- en onderwijsproject zal ook onderdeel zijn van het meerjarenplan ‘Fundamentum 2022-2027’, met uiteraard ieder jaar een ander jaartal. Het boek is hier opgenomen in de lijst van gelezen kinder- en jeugdboeken.

Voetnoten

Is moraal los van God te maken?

Is moraal los van God te maken? Op deze vraag gaat de godsdienstfilosoof en theoloog dr. Gert van den Brink in deze video kort in. Veel zegen bij het kijken! De video is opgenomen met dank aan Geloofstoerusting.

Ethiopisch bioloog: ‘Stuur je kinderen naar een school waar de zesdaagse schepping wordt onderwezen’

Vandaag verstuurden wij de maandelijkse nieuwsbrief van Fundamentum. Het voorwoord is hier te vinden.1 Het ging over onderwijs met als uitgangspunt de zesdaagse schepping, volgens een theoloog zou dit rieken naar sektarisme. We zijn blij verrast door het aantal positieve reacties op deze nieuwsbrief. Dat is erg bemoedigend!

Ethiopisch bioloog

Een Ethiopisch gepromoveerd bioloog, dr. Abebayehu Desalegn, laat via mijn Facebookpagina het volgende weten:

Send your kids to schools where six day creation is thought. Prov 22-6 Train up a child in the way he should go: and when he is old, he will not depart from it.

Voor diegene die minder goed thuis zijn in het Engels. Hij adviseert ons om de kinderen te sturen naar scholen waar een zesdaagse schepping wordt onderwezen. Waarom? Daarvoor verwijst de bioloog naar Spreuken 22:6. In de Statenvertaling staat daar: ‘Leer den jongen de eerste beginselen naar den eis zijns wegs; als hij ook oud zal geworden zijn, zal hij daarvan niet afwijken.’ Gelukkig is het geloof in een zesdaagse schepping niet beperkt tot Nederland, maar wordt dit wereldwijd gevonden. We kennen dr. Desalegn van zijn getuigenis op het congres van CORE Academy of Science2.3 De directeur van CORE, dr. Todd C. Wood, kwam in 2019 met hem in contact en verzond een pakket met boeken naar deze bioloog (zoöloog).4 Het is ondersteunend en bemoedigend om in contact te zijn met dergelijke mensen.

Nederlands bioloog en filosoof

Een Nederlandse bioloog en filosoof mailde mij het volgende:

“Bedankt weer voor je mooie nieuwsbrief! Ik heb zulke info gemist. Al een tijdje.”

Omdat het via de mail verstuurd is, laat ik de naam weg. Bemoedigend! Het is goed om elkaar zó te ondersteunen en een hart onder de riem te steken. Bid voor Fundamentum dat we met ons bezig zijn, God de Schepper alle eer en lof kunnen en zullen toebrengen en dat Zijn Koninkrijk door dit werk opgebouwd mag worden!

Voetnoten

Snelle olifantenevolutie: stroperij zorgt voor olifantenvrouwtjes zonder slagtanden

Al eeuwenlang worden olifanten gedood vanwege hun slagtanden. De laatste decennia is dat alleen maar toegenomen. Zo werd er tijdens de burgeroorlog in Mozambique van 1977 tot 1992 massaal op deze olifanten gejaagd. Het ivoor bracht geld op en dit werd gebruikt om wapens te kopen en de oorlog mee te financieren. Dit had gevolgen voor de olifantenpopulatie, maar ook voor het aantal olifanten met en zonder slagtanden.1

Verloren slagtanden

Op de olifanten zonder slagtanden werd niet gejaagd. Deze hadden dus een natuurlijk voordeel en overleefden. Volgens biologen wordt tandloosheid veroorzaakt door een genetische mutatie op het X-chromosoom. Deze mutatie is in embryonale fase dodelijk voor olifantenstieren, maar vrouwtjes hebben twee X-chromosomen dus overleven deze mutatie vaak wel. Dit beschrijven de onderzoekers in het wetenschappelijke tijdschrift Science.2 Dat is in dit geval een groot voordeel omdat de vrouwtjes daarmee de stroperij kunnen overleven. Ze gebruiken deze namelijk om wortels op te graven, schors van de bomen te halen en hun eigen terrein (territorium) af te bakenen en te verdedigen.3

Oertype

Een artist’s impression van de Palaeomastodon. Bron: Wikipedia.

Naturalisten verbazen zich over de snelheid van deze olifantenevolutie. Binnen één generatie heeft zich dit voltrokken. Dit is een van de vele voorbeelden dat diersoorten zich kunnen aanpassen aan de omstandigheden en de omgeving.4 Overigens is dit nieuws niet zo nieuw meer, al eerder werd geschreven over het verliezen van slagtanden binnen een olifantenpopulatie door stroperij. Nu is dit door nog meer data bevestigd. Je zou deze aanpassing aan de omstandigheden evolutie kunnen noemen. Zelf denk ik in navolging van dr. Michael Behe eerder aan devolutie5, iets dat sommige creationisten ook wel degeneratie zouden noemen. Slagtanden hebben namelijk een belangrijke functie voor het verkrijgen van voedsel. Hoewel de vrouwtjes niet gelijk verhongeren verliezen ze toch deze functie. Biologen verwachten dat als de gevaren van stroperij geweken zijn de slagtanden weer terug zullen komen. Daarmee kun je het genoom ook wel vergelijken met een afstandsbediening, waarbij functies aan- en uitgeschakeld kunnen worden. Creationisten verbazen zich niet over de snelheid van de olifantenevolutie. Het basistype olifant kent grotere variatiesnelheden en -typen. Zo ontwikkelden zich na de zondvloed (in het zogenoemde Paleogeen en Neogeen) talloze vormen van olifanten, waarvan de meesten ook weer snel uitstierven. De Palaeomastodon beadnelli, waarvan fossielen gevonden zijn in Afrika en die geplaatst wordt in het Eoceen, kunnen we zien als een van de vroegste voorouders van de olifantachtigen. Hoewel deze het uiterlijk van een olifant had, had dit beest een korte slurf en uitstekende ondertanden. Uit dit of een gelijksoortig olifantachtig oertype is in een korte tijd een rijke variatie aan olifantachtigen ontstaan. We denken dan aan de Gomphotherium angustidens die zowel slagtanden onder als boven had. Of de Anancus arvernensis met grote uitstekende slagtanden. Maar ook de bekende wolharige mammoet (Mammuthus primigenius) met zijn harige vacht. Door critici wordt dit wel gekscherend ‘hyperevolutie’ genoemd, maar deze voorbeelden van snelle evolutie laten zien dat een voorstel van hyperevolutie zo gek nog niet is. Wat een rijke variatie heeft God in Zijn schepping gelegd, ondanks de zonde van de mens (want dat is het om een dier vanwege oorlog of anderszins tot (bijna) uitsterven te brengen), heeft dit diersoort toch het ingeschapen vermogen om zich aan te passen en zo te overleven.

Voetnoten

Zesdaagse schepping in een identiteitsverklaring sektarisme? – Voorwoord nieuwsbrief d.d. 23-10-2021

Afgelopen maand lag het bijzonder onderwijs onder vuur. Identiteitsverklaringen moesten worden afgeschaft én schoolboeken mochten niet meer gekuist worden op zaken die strijdig zijn met de identiteit. Een theoloog merkte naar aanleiding van een stelling in de identiteitsverklaring van een Reformatorische VO-school (Pieter Zandt Scholengemeenschap) op dat het zogenoemde ‘creationisme’ niet in de biologieles onderwezen zou mogen worden. De zesdaagse schepping zou al zeker niet als leerstuk in een identiteitsverklaring mogen staan, wat wel het geval was bij de genoemde school. Dit zou sektarisme zijn én daarnaast moet in de biologieles slechts de evolutieleer onderwezen worden, want dat is de wetenschappelijke consensus.

Alleen bij de godsdienstles?

Is het zogenoemde ‘creationisme’ slechts voor de godsdienstles? Moet in de biologieles slechts de evolutieleer als in de zin van Universele Gemeenschappelijke Afstamming (en niet in de zin van verandering) onderwezen worden? Wordt zo niet het naturalisme als Paard van Troje binnengehaald en een scheiding van geesten voorgesteld? De lezer van dit voorwoord kan wel raden dat wij het daar niet mee eens zijn. Gods Woord (de Bijbel) en Gods Vinger (de geschapen werkelijkheid) kunnen niet met elkaar in tegenspraak zijn. Universele Gemeenschappelijke Afstamming is dé naturalistische interpretatie van de werkelijkheid én evident in strijd met enkele basispunten uit de Bijbel. Uiteraard moet Universele Gemeenschappelijke Afstamming onderwezen worden, het hoort immers bij de examendoelen én vroeg of laat krijgen onze kinderen daar toch mee te maken. Het onderwijs moet dan gegeven worden als begeleide confrontatie met daartegenover tijdens de biologieles het wetenschappelijke concept van polyfylie. Namelijk dat er basissoorten zijn die geen gemeenschappelijke voorouder hebben. Uit deze geschapen basissoorten (ook wel baramins of baranomen genoemd) heeft het leven zich ontwikkeld. Alle hondachtigen behoren tot het basissoort hondachtige etc. Monofylie en polyfylie moeten tegenover elkaar gezet worden. Dus nee niet slechts bij de Godsdienstles als een (achterhaalde) keuze van christenen, maar als overstijgend leerstuk voor alle vakken. Overigens: alsof het alleen onderwijzen van de evolutieleer als ultieme waarheid (want consensus) niet neigt naar sektarisme. Zeker omdat de evolutieleer in strijd is met het Bijbelse wereldbeeld.

Gelukkig

Gelukkig zijn er in Nederland (en andere Nederlandstalige gebieden) nog heel veel docenten, onderwijsondersteuners, opvoeders en ouders die daar hetzelfde over denken. Die hun kinderen naar scholen sturen waarbij onderwijs wordt gegeven over de zesdaagse schepping én de kinderen verwondering bijbrengen over de door God zo mooi geschapen werkelijkheid. Maar ook dat deze werkelijkheid na de zondeval verdorven is en hoe het alleen goed kan komen door het bloed van Jezus Christus. Want alleen het bloed van Jezus Christus reinigt van alle zonden. We komen dit basisidee gelukkig tegen in kinder- en jeugdboeken. We komen dit basisidee tegen tijdens de biologie- of aardrijkskundeles. We komen dit basisidee tegen bij alle vakken: verwondering hoe ingenieus deze werkelijkheid in elkaar zit. Met Fundamentum inventariseren we in het project ‘Onderwijzen en opvoeden voor de toekomst’ welk materiaal er beschikbaar is en welke leemtes er nog zijn. Tijdens het inventariseren proberen we schrijvers en uitgevers aan te moedigen nieuw materiaal (als boeken, dvd’s etc.) uit te geven. Daarnaast becommentariëren we naturalistisch materiaal, zoals de video’s van Paxi, om te kijken hoe dit onderwijsmateriaal met enige aanpassing of begeleide confrontatie alsnog ingezet kan worden. Begin volgend jaar zal het project officieel van start gaan en dan bestaat er ook de mogelijkheid om het financieel te ondersteunen. Aan het aanschaffen en becommentariëren zijn immers kosten verbonden. Het zal vanaf dan ook deel uitmaken van het ‘Vijfjarenplan 2022-2027 van Fundamentum’.

Fundamentum Studium Generale

Niet alleen het onderwijs aan middelbare scholieren is belangrijk voor Fundamentum. Ook de wat meer gevorderde in het scheppingsparadigma moeten bediend worden. Daarom organiseert Fundamentum ieder kwartaal, als de Heere gezondheid geeft en leven spaart, een Fundamentum Studium Generale. Hierbij wordt een ingewikkeld of vakspecifiek onderwerp eenvoudig uitgelegd. Hieronder enkele data en onderwerpen, locaties die moeten nog geregeld worden. Weet u een goedkope locatie om (in het midden van het land) een presentatieavond te verzorgen? Mail locatietips naar info@oorsprong.info. Op 10 december 2021 D.V. spreekt de moleculair bioloog dr. Peter Borger over ‘Baranomen en soortvorming’. Het gaat in zijn lezing over de hierboven genoemde polyfylie. Hier is meer informatie te vinden en de mogelijkheid om uzelf aan te melden. Op 18 maart 2022 D.V. komt bijbels archeoloog dr. Peter van der Veen naar Nederland om een lezing te geven over ‘Archeologie en de Koningentijd’. In juni D.V. spreekt de bacterioloog dr. Erik van Engelen over het bekende E. coli experiment van dr. Richard Lenski en wat dit zegt over evolutie, een datum hiervoor volgt nog. In november D.V. willen we een spreker (theoloog) uitnodigen die wat zegt over de historische zondeval (en de gevolgen daarvan). Naam en datum worden nog bekendgemaakt. Doet u mee?

Wetenschappelijk onderzoek

Een belangrijk onderdeel van het scheppingsparadigma is wetenschappelijk onderzoek. Door de werkelijkheid in detail te bestuderen komen we tot nog meer ode aan onze Schepper. Zo bestuderen we momenteel de geologie van Hongarije en kijken hoe de verzamelde data in verhouding is met de scheppingsleer. Bestuderen we welke impact de verschillende ijstijden ná de zondvloed op de Nederlandse bodem hebben gehad. We hopen dat op verschillende onderdelen creationistische academici aanhaken om ook mee te denken en mee te doen met dit wetenschappelijk onderzoek. Volgend jaar zullen enkele onderzoeken in projectvorm aan u worden gepresenteerd. Onderzoek is heel erg hard nodig, niet alleen om te komen tot meerdere lofprijzing van de Schepper, maar ook om nieuwe argumenten aan te dragen binnen het scheppingsparadigma of oude argumenten te controleren, te testen en indien nodig te restaureren. Het is een groot gemis dat er zo weinig creationistisch onderzoek plaats kan vinden in Nederland (en andere Nederlandstalige gebieden) en dat we moeten leunen op de schouders van onze Duitse, Engelse of Amerikaanse vrienden. Onlangs presenteerde enkele Amerikaanse geologen nog onderzoek op de Geological Society of America (zie daarvoor dit artikel). Heeft u ideeën voor eigen onderzoek, dat kan bestaan uit veldwerk, literatuuronderzoek of een combinatie van beiden? Mail deze tips en ideeën dan naar info@oorsprong.info.

De volgende nieuwsbrief verschijnt op 24 november 2021 D.V. We hopen u dan meer te kunnen vertellen over Fundamentum Studium Generale én de cultuur- en geologiereis naar Hongarije. Abonneren op de nieuwsbrief van Fundamentum kan hier en is gratis.

Genesis deel 6: Adam en Eva – Bioloog Kees Fieggen houdt een bijbelstudie over het eerste Bijbelboek

Genesis, hoe alles begon. Bioloog ir. Kees Fieggen houdt een bijbelstudie over Genesis. Vandaag het zesde deel: Adam en Eva. De video duurt ruim 20 minuten. Volgende week vrijdag het zevende deel. Veel zegen bij het kijken!

Vertaal scheppingsgeloof naar duurzaam klimaatbeleid

Verontrustende getallen zijn niet de belangrijkste reden om bezig te zijn met klimaat. Christenen zijn het aan onze Schepper en onze medeschepselen verplicht te zorgen voor de schepping.

Na Prinsjesdag en in de daaropvolgende Algemene Politieke Beschouwingen is er weer veel gedebatteerd over het klimaat. Er klinken dan grote woorden, zoals ”klimaathysterie” en ”klimaatgekkigheid”. Wat mij opnieuw opviel in dat debat is dat er over het hele politieke spectrum veel aandacht is voor de getalsmatige kant van het beleid. Wat de afgelopen weken ook meerdere keren naar voren kwam was de vraag: zou het allemaal wel zin hebben, want Nederland is maar klein en onze bijdrage valt daardoor in het niet bij andere landen? Voor mij als ingenieur –hoe verbazingwekkend dat ook moge zijn– zijn de getalletjes echter niet de belangrijkste reden om me bezig te houden met het klimaat. Of er nu wel of niet grote rampen staan te gebeuren, of er nu wel of niet voldoende wetenschappelijke basis is voor de voorgestelde maatschappelijke transities, het gaat mij er vooral om wat God hierin van mij vraagt. Is het een Bijbelse opdracht om me bezig te houden met klimaat en duurzaamheid, of niet?

De Bijbel spreekt in directe zin bijna nergens over het klimaat. Er is wel de belofte aan Noach (Genesis 8) dat zomer en winter niet zullen ophouden, maar geen enkel klimaatmodel gaat zover dat zomers en winters helemaal zouden verdwijnen. In indirecte zin vinden we in de Bijbel wel allerlei aanwijzingen voor het omgaan met ons klimaat. Klimaat bepaalt immers waar we gezond en veilig kunnen wonen en klimaatverandering betekent dat de plek waar we wonen onleefbaar of juist meer leefbaar zou kunnen worden. De aarde is leefbaar, omdat de Heere God die aarde leefbaar heeft geschapen voor mensen, dieren en planten en dat is inclusief het klimaat.

Klimaatzegen

Als Israël uit Egypte vertrekt, verhuizen zij van het klimaat van Egypte naar het klimaat van Kanaän en krijgen daarmee letterlijk te maken met klimaatverandering. In Egypte was er de Nijl, die het land altijd maar weer van voldoende water voorzag. In het Beloofde Land zal het voor Israël echter anders gaan. Deuteronomium 11 zegt daarover: „Maar het land waar u naartoe trekt om het in bezit te nemen, is een land met bergen en dalen; het drinkt water door de regen uit de hemel. Het is een land waar de Heere, uw God, voor zorgt.” Een leefbaar en vruchtbaar klimaat is daarom een zegen van God, een teken van Zijn voorzienigheid. Maar zoals met elke zegen van God het geval is, kan ook de klimaatzegen verkeerd worden gebruikt, worden aangetast of veranderd in het tegenovergestelde.

God heeft de wereld geschapen en Israël een leefbaar stuk ervan gegeven, „vloeiend van melk en honing”, maar dan moet er ook voortdurend worden gewerkt aan de leefbaarheid van het land. Gods zegen vraagt van ons een antwoord. Leviticus 19 en de daaropvolgende hoofdstukken beschrijven daarom uitgebreid hoe dat land verzorgd moet worden. Het land moet vruchtbaar blijven en in goede orde worden doorgegeven aan de volgende generaties. Het gaat hier om een sociale samenleving: de armen mogen gebruikma­ken van de niet gemaaide stukken akker en van de druiven die zijn achtergebleven in de wijngaard. Het gaat om een duurzame samenleving: de akker wordt regelmatig met rust gelaten om te herstellen en de vruchtbomen moeten eerst een aantal jaar groeien voor er geplukt mag worden. Het gaat om een samenleving waarin economische groei gelimiteerd en eerlijk is: schulden worden weg gescholden en het land wordt herverdeeld in het vijftigste jaar.

Nog steeds richtinggevend

Uiteraard gaat het in de eerste vijf boeken van Mozes alleen over landbouw en over veeteelt. In onze tijd gaat het niet meer alleen over de agrarische sector, het gaat nu ook om de bouwsector, de mijnbouw, energievoorziening en om industriële productie. We hebben daarbij in de afgelopen zestig jaar heel veel bewijs verzameld dat industrie en consumptiegedrag het klimaat kunnen veranderen, dat afval het milieu onomkeerbaar kan aantasten, dat ongebreidelde economische groei hele natuurgebieden kan verwoesten.

Ook al is daarmee onze wereld zo veel anders dan die van Mozes, nog steeds is Gods Woord in Deuteronomium en Leviticus voor ons richtinggevend. Als we allerlei soorten erts wegslepen uit Afrika voor ons eigen belang en niets overlaten voor de eigenlijke bewoners van de regio, of als we in Nederland aardbevingen veroorzaken door alle aardgas uit de bodem te willen halen en het land geen rust te gunnen, of als we de schulden in de wereld alleen maar laten oplopen en nooit een jubeljaar uitroepen, dan zondigen wij.

Pauselijke encycliek

Klimaat- en milieudiscussies zijn onderdeel van een groter geheel. Het kon de afgelopen weken weleens lijken dat duurzaamheid in Nederland alleen nog maar draait om concentraties van koolstof en stikstof, maar dat is veel te beperkt. Van de zeventien duurzaamheidsdoelen van de Verenigde Naties gaan er twee over het klimaat en duurzame energie, de andere doelen verdienen ook aandacht. De pauselijke encycliek ”Laudato Si” uit 2015 is nog steeds de meest grondige theologische bezinning op duurzaamheid en daarmee ook voor protestanten een prachtige bron van Bijbelse wijsheid. De encycliek begint met de beschrijving van de schepping „als ons gezamenlijk huis.” We bewonen Gods schepping gezamenlijk met dieren, planten en mensen. We hebben als plicht dat huis in goede orde na te laten aan onze kinderen. Zoals in elk goed huishouden de een niet mag worden voorgetrokken op de ander, of dat de kwetsbaren in het huis extra bescherming nodig hebben, zo moeten wij zorgen voor rechtvaardigheid en veiligheid in het ‘huis van de schepping’. Door duurzaam te leven en ons bezig te houden met klimaatbeleid, zorgen wij voor Gods schepping, zowel voor de aarde als die daarop wonen (Psalm 24) en brengen daarmee ons scheppingsgeloof in praktijk.

Niet bagatelliseren

Moeten we ons dan bij het vormen van klimaatbeleid helemaal niet bezighouden met getallen? Ja natuurlijk wel. We moeten bij elke innovatie analyseren wat daarvan de milieueffecten zijn. We moeten bezig blijven met het bouwen van ingewikkelde en uitdagende rekenmodellen. ”Meten is weten” geldt zonder meer ook voor het klimaat en het ondersteunen van het klimaatbeleid. Het gaat mij er vooral om dat we als christenen het probleem niet blijven bagatelliseren omdat er nog wetenschappelijke onzekerheden zijn, of steeds weer naast ons neerleggen omdat we de klimaatmodellen niet vertrouwen. We zijn het in de eerste plaats aan onze Schepper en onze medeschepselen verplicht om te zorgen voor de schepping en het bijbehorende klimaat en daardoor Hem te prijzen Die ons het leven geeft.

Dit artikel is met toestemming van de auteur overgenomen uit het Reformatorisch Dagblad. Bronvermelding: Korevaar, G., 2021, Vertaal scheppingsgeloof naar duurzaam klimaatbeleid, Reformatorisch Dagblad 51 (169): 20-21 (artikel).

Het creationisme één grote complottheorie? – Een reactie op theoloog dr. Taede Smedes

Volgens de theoloog en godsdienstfilosoof dr. Taede Smedes is het creationisme dat onder de Evangelicals gemeengoed is één grote complottheorie. Het complot zou de samenzwering zijn van naturalistische wetenschappers om creationistische wetenschappers te weren uit het academische discours. Er bestaat echter geen overkoepelend complot om creationistische wetenschappers te weren, er is wél discriminatie tegenover creationistische wetenschappers en vreemd genoeg heeft dr. Smedes in het verleden zijn eigen gedachte zelf van voer voorzien door een ‘heksenjacht’ te openen tegen twee hoogleraren.

Deze week publiceerde het Algemeen Dagblad een artikel met als titel ‘Complottheorieën krijgen voet aan de grond in de evangelische kerk: ‘Corona is plan uit de hel’’.1 Het artikel vormde de aanleiding voor predikant Jan Wolsheimer om een Twitterbericht te schrijven en aan te geven dat hij daarom kritisch is op de preek van dr. Paul Visser. Deze preek over Openbaring 13 ging afgelopen week viral, werd tienduizenden keren bekeken én zorgde voor veel ophef. Deze preek laat ik hier rusten eveneens de stelling van de krant dat complottheorieën een voet aan de grond zouden krijgen in de evangelische kerken. Het is mij te doen om de stelling van dr. Smedes dat het creationisme één grote complottheorie is.

Smedes

Als reactie op het bovenstaande bericht twitterde theoloog dr. Taede Smedes het volgende2:

”Complottheorieën zijn altijd onderdeel van de evangelische beweging geweest. Zo is het creationisme dat onder veel evangelicalen heerst één grote complottheorie: de waarheid die door een elite (lees: natuurwetenschappers) wordt onderdrukt…”

Paul Robert Borg stelt als reactie op deze tweet de vraag wat het complot van het creationisme is[3 en dr. Smedes antwoordt het volgende4:

”Het complot is de samenzwering van naturalistische natuurwetenschappers om creationisten te weren uit het wetenschappelijk discours. Het geheim is dat creationisme waar is en dat natuurwetenschappers dat stiekem wel weten (maar de feiten daarover verzwijgen).”

Creationisme

Hoewel ik zelf worstel met het woord ‘creationisme’ en mijzelf daar wat ongemakkelijk bij voel gebruik ik deze term hier toch. Is het creationisme één grote complottheorie? Nee, het creationisme is een geloofsovertuiging die bestaat onafhankelijk óf er een algeheel complot is vanuit de naturalistische wetenschap of niet. Creationisme wordt niet gevoed door een complot, maar door de overtuiging dat God de Schepper is van hemel en aarde en dat deze schepping in zes dagen tot stand is gekomen. Samen met een historische zondeval, een wereldwijde zondvloed, een historisch bestaan van Israël én een historische Jezus die gekomen is om de straf te dragen en de vloek weg te nemen, is dat de kern van het creationisme. Creationisten beschrijven de werkelijkheid vanuit deze basisovertuiging en komen vanzelfsprekend tot een ander verhaal dan naturalistische wetenschappers. Het standpunt van creationisten is dat Gods Woord (de Bijbel) en Gods Vinger (de werkelijkheid) niet met elkaar in tegenspraak zijn, maar op den duur in harmonie. De discussie tussen naturalisten en creationisten is eerder een clash tussen twee wereldbeelden dan dat er een complot zou zijn van de ene tegen de andere. Veel wordt veroorzaakt door een zich ‘niet kunnen of niet willen inleven in de ander’. Dat geldt voor beide wereldbeelden. Het verschil en de discussie tussen deze twee wereldbeelden zorgt op een universiteit of andere onderzoeksinstelling nog wel eens voor wrijving en discriminatie op de werkvloer, maar dat er één groot complot van naturalistische wetenschappers tegen creationistische academici is dat is evident onjuist. Veel creationistisch denkende academici hebben een aanstelling op de universiteit óf werken binnen een onderzoeksinstelling. Ik ken tientallen zo niet honderden Nederlandstalige academici met een dergelijke aanstelling. Mogelijk ervaren die soms wat weerstand op de werkvloer, maar geen complot van naturalistische collega’s dat ze koste wat het kost weggewerkt zouden moeten worden. Ik ken zelfs creationistisch denkende academici die genomineerd worden of zelfs in de prijzen vallen voor het onderzoek dat zij uitvoer(d)en. Wanneer er een naturalistisch complot zou zijn dan zou het prijzen van een dergelijke onderzoeker not done zijn.

Discriminatie

Toch ervaren veel creationisten discriminatie op de academische werkvloer. Dit gaat vaak om naturalistische individuen of kleine groepjes naturalistische lobbyisten. In Nederland denk ik bijvoorbeeld aan de casus van dr. Joris van Rossum (geen creationist) die negatief schreef over een naturalistische verklaring van het ontstaan van seksualiteit en waarbij een viertal geleid door dr. Gerdien de Jong een ‘proces’ begon tegen de toen nog promovendus.5 Of aan die student die, omdat hij creationist was en dat niet onder stoelen of banken stak, in de problemen kwam toen hij wilde promoveren. Of aan dr. Michael Reiss, de voormalige directeur van de onderwijstak van de Royal Society en geen creationist, iets positiefs zei over het onderwijzen van creationisme aan kinderen.6 Hij kon zijn jas pakken en opstappen als directeur. Het gaat hier om individuen of groepjes van verstokte naturalisten die een monopolie willen afeisen. Dit is wat anders dan een algeheel naturalistisch complot tegen creationistische wetenschappers. Dergelijke discriminerende gevallen zijn evident en daarmee geen complot. Dergelijke discriminerende gevallen zouden wel de schijn kunnen opwekken dat er een algeheel naturalistisch complot is tegen creationistische academici. Zeker als geval X zorgt voor geval Y en daarmee dus aanstekelijk werkt. Gelukkig is hier (van een algeheel complot) geen sprake van en kunnen creationisten gewoon hun werk doen op de universiteiten en hun onderzoek presenteren op naturalistisch-wetenschappelijke congressen zonder in de weg gezeten te worden.7

Smedes voedt zijn vermeende complottheorie

Bijzonder is dat deze beschuldiging van ‘complottheorie’ uit het toetsenbord van de theoloog dr. Taede Smedes komt. En zeker zijn omschrijving van het complot, d.w.z. dat naturalistische wetenschappers erop uit zijn om creationistische wetenschappers te weren uit het wetenschappelijk discours. Het is bijzonder omdat Smedes ooit zelf wilde dat twee hoogleraren verdwenen van de universiteit vanwege een neigen naar de creationistische geloofsovertuiging. Het is bijzonder omdat Smedes ophef veroorzaakte binnen de Partij van de Dieren vanwege een mogelijk creationistisch standpunt binnen het partijprogramma.8 Wakkert dr. Smedes hier zelf niet het complotgevoelen aan en komen we daarmee terecht vicieuze cirkel? Wat gebeurde er in 2014?

In 2014 was de toenmalige stichting De Oude Wereld bezig met de oprichting van een wetenschappelijk instituut. Ze wilde op den duur ook eigen onderzoek gaan doen en op een congres in 2014 op Urk mocht ik iets daarover presenteren. De bovengenoemde stichting had ook een Raad van Advies met daarin onder andere de hoogleraren prof. dr. Henk Jochemsen en prof. dr. Marc de Vries. Dit schoot dr. Smedes in het verkeerde keelgat. Hij schreef: ‘Ik vind dat een universiteit eens een goed gesprek zouden moeten aangaan met dergelijke hoogleraren om te zien of hun positie nog wel te handhaven is’. Waarom? Iemand die meewerkt aan een dergelijke creationistische organisatie zou ‘actief bezig’ zijn ‘met de uitholling van het wetenschapsbedrijf’.9 Op de geschetste karikaturen in het artikel valt veel aan te merken, maar het gaat erom dat dr. Smedes deze hoogleraren liever zag vertrekken. Een vervolgartikel van de godsdienstfilosoof hierover zorgde niet voor een beter beeld.10 Het dagblad Trouw kreeg er lucht van en schreef er een artikel over en dit leidde inderdaad tot een gesprek met de hoogleraren.11 Gelukkig liep het goed af en bleek de universiteit uiteindelijk niet gevoelig voor deze ‘rel’, de hoogleraren mochten aanblijven.

Ten slotte

Er is dus geen algeheel naturalistisch complot tegen creationistische academici, het creationisme is een geloofsovertuiging en bestaat niet bij gratie van een vermeend complot van de naturalistische wetenschappers, er zijn wel een heel aantal gevallen van discriminatie op de werkvloer maar dit wordt vooral veroorzaakt door individuen of groepjes verstokte naturalisten én dr. Smedes werkt in een vicieuze cirkel door de gedachte van een algeheel complot zelf te voeden en deze gedachte daardoor, spreekwoordelijk tussen de oren, in stand te houden.

Voetnoten