RANDWIJK, 24 oktober 2026 – Alles moet kloppen om het hart te laten kloppen. En dat 100.000 keer per dag, 37 miljoen keer per jaar – vaak decennialang zonder storing. Dat dit orgaan zo betrouwbaar werkt, noemen cardiologen een ‘wonder van ontwerp’. In het oktobernummer van Weet Magazine wordt cardioloog-intensivist Corstiaan den Uil geïnterviewd over de werking van het hart.
Zelfsturend mechanisme
“Het bijzondere is dat het kloppen volledig automatisch gebeurt, zonder aansturing van de hersenen”, zegt Den Uil. Het zenuwstelsel kan het hart wel bijsturen, bijvoorbeeld bij stress of gevaar, maar het hart kan ook zonder die aansturing goed functioneren. Dat ervaart Jan van Meerten, redactielid van Weet Magazine en zelf harttransplantatiepatiënt, aan den lijve: “Alle zenuwen worden doorgesneden, toch blijft het hart gewoon kloppen. Ook een getransplanteerd hart kan versnellen, bijvoorbeeld door adrenaline in het bloed. De reactie is wel trager dan bij een niet-getransplanteerd hart, waar de zenuwverbinding nog intact is.”
Ingenieus ontwerp
Het hart is ingenieus ontworpen, maar ook kwetsbaar. Den Uil: “Het hart heeft wel wat overcapaciteit, zoals zoveel organen, maar echte reparatie is lastig.” Cardiologen zien in de doelmatigheid en onderlinge afstemming van het hart een indrukwekkend systeem. Binnen het christelijke wereldbeeld wordt het hart daarom vaak als een prachtig ontwerp van de almachtige God gezien. In een wetenschappelijke bijdrage in het tijdschrift Bio-Complexity betogen cardioloog Gheorghe Pop en twee co-auteurs dat het cardiovasculaire systeem ‘gespecificeerde complexiteit’ vertoont: een uiterst ingewikkelde structuur met een herkenbaar, betekenisvol patroon. Zij argumenteren dat deze vorm van complexiteit het best verklaard kan worden door intelligent ontwerp.
Uitzonderlijk betrouwbaar
Het meest indrukwekkende vindt cardioloog Den Uil dat de hartspier zelf zo lang mee kan. Den Uil: “Het hart past zich van seconde tot seconde aan zonder dat wij er iets van merken. Het is een ongelooflijk betrouwbaar systeem onder extreem wisselende omstandigheden. Pas als het hart faalt, merk je hoe uitzonderlijk het is dat het orgaan normaal trouw z’n werk doet.”
Verkrijgbaarheid
Het oktobernummer van Weet Magazine is vanaf vandaag verkrijgbaar via www.weetmagazine.nl en bij christelijke boekhandels.
Dit persbericht is geschreven voor Weet Magazine. Dit populair-wetenschappelijke tijdschrift heeft het enigszins aangepast verzonden naar diverse media.