Met respect voor de strekking van het artikel over tegenstrijdigheden in de Bijbel (ND 14 september), is het voorbeeld van het ‘foutje’ van Matteüs, die Zacharia bedoelt maar Jeremia opschrijft (Matteüs 27 vers 9-10), niet zo gelukkig gekozen.
We zijn ons in de bijbelwetenschap bewust geworden van samengestelde citaten en dit is daarvan een typisch voorbeeld. In de Oudheid kon je materiaal uit twee bronnen combineren alsof het één citaat was. Dit fenomeen van samengestelde citaten is pas in de 21e eeuw goed beschreven.
Het blijkt ook herhaaldelijk in de Bijbel voor te komen. Matteüs heeft in hoofdstuk 27 vers 9-10 ook elementen uit Jeremia verwerkt. Marcus doet hetzelfde, helemaal aan het begin van zijn evangelie: hij combineert Jesaja en Maleachi,
en verwijst alleen naar Jesaja. Zie het hoofdstuk hierover van professor Rob van Houwelingen in Ongemakkelijke teksten van de apostelen (2013) of mijn opmerkingen in De verborgen eenheid van de Bijbel (2018).
Dit artikel is met toestemming van de auteur overgenomen uit het Nederlands Dagblad. De volledige bronvermelding luidt: Lalleman, P.J., 2026, Foutje?, Nederlands Dagblad 82 (22.387): 16 (artikel).